На бирже курсовых и дипломных проектов можно найти готовые бесплатные и платные работы или заказать написание уникальных курсовых работ, дипломов, лабораторных работ, контрольных работ, диссертаций, рефератов по самым низким ценам. Добавив заявку на написание требуемой для вас работы, вы узнаете реальную стоимость ее выполнения.

ЛИЧНЫЙ КАБИНЕТ 

 

Здравствуйте гость!

 

Логин:

Пароль:

 

Запомнить

 

 

Забыли пароль? Регистрация

Быстрая помощь студентам

 

Результат поиска


Наименование:


контрольная работа Тэоры паходжання беларусау тэрмна Белая Русь. Утварэнне беларускай народнасц

Информация:

Тип работы: контрольная работа. Добавлен: 26.09.2014. Сдан: 2012. Страниц: 11. Уникальность по antiplagiat.ru: < 30%

Описание (план):


МIНIСТЭРСТВА АДУКАЦЫI РЭСПУБЛIКI БЕЛАРУСЬ БЕЛАРУСКI НАЦЫЯНАЛЬНА ТЭХНIЧНЫ УНIВЕРСIТЭТ
мIЖНАРОДНЫ IНСТЫТУТ ДЫСТАНЦЫЙНАЙ АДУКАЦЫI 
 

                                        
Кафедра  iнфармацыйныя тэхналогii у кiраваннi 
 
 

КАНТРОЛЬНАЯ  РАБОТА 

па вучэбнай дысцыплiне ”Гiсторыя Беларусi” 
 

па тэме: ” Тэорыі  паходжання  беларусау і тэрміна ”Белая Русь”. Утварэнне беларускай народнасці” 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Студэнтка         
1 курса  №  417611  групы                                                    Калашнiк В.Г.
спецыяльнасць «мэнеджмент»
нумар залiковай кнiжкi  
Прыняу                                                                К.Г.Н. дацэнт
                                                                                         Шыбалка В.В. 
 
 
 
 
 
 
 
 

МIНСК 2011 
 

ЗМЕСТ: 

Уводзiны……………………………………………………………………………………..3
1. Паходжанне  беларусау…………………………………………………………………...4
2. Беларуская  мова…………………………………………………………………………..5
3. Рэлігія……………………………………………………………………………………...6
4.Менталітэт  і этнічная самасвядомасць…………………………….……………...……..7
5. Паходжанне  назвы “Белая Русь”…………………………………………………...……8
Заключэнне………………………………………………………………………………….10
Лiтаратура…………………………………………………………………………………...11 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

    Уводзiны. 

        Працэс  фармiравання беларускай народнасцi заняу дастаткова  працяглы перыяд  i адбывауся пад уплывам геаграфiчна-клiматычных, сацыяльна-эканамiчных,палiтычных, царкоуна-рэлiгiйных фактарау, а таксама агульнаеурапейскiх этнiчных тэндэнцый. У цэлым сярод рыс, якiя вызначаюць сутнасць любой народнасцi, неабходна назваць наяунасць адзiнай тэрыторыi, адметнасцi мовы, культуры, народных традыцый, а таксама веравызнанне, менталiтэт, этнiчную самасвядомасць i эндаэтнонiм(саманазву). 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

    1.Паходжанне беларусау. 

      Сярод асноуных канцэпцый этнагенезу беларусау вылучаюцца:
    Фiнская
    Балцкая
    Крывiцка-дрыгавiцка-радзiмiцкая
    Старажытнаруская.
      Разам з тым вядома, што сучасную тэрыторыю Беларусi у 2-м тысячагоддзiда н.э. сапрауды засялялi плямёны фiн-уграу, якiх у раннiм жалезным веку змянiлi балты. У час жа ”Вялiкага перасялення народау” юды з поудня i захаду прыйшлi  славянскiя плямёны, якiя на працягу V-VIIIстст. Здолелi асiмiляваць мясцовае балцкае насельнiцтва i утварыць першыя раннефеадальныя этнапалiтычныя супольнасцi крывiчоу, дрыгавiчоу i радзiмiчау. У далейшым у перыяд iснавання старажытнабеларускiх княствау актыунае культурнае узаемадзяленне айчынных этнатэрытарыяльных супольнасцей, што было выклiкана дзяржауна-палiтычнай i канфесiянальнай iнтэграцыяй у межах так званай Кiеускай Русi. Якраз у гэты перыяд завяршылася чкладванне тыповых для славян рыс культуры, мовы i самасвядомасцi. Разам з тым адсутнасць у рэгiёне моцнай цэнтральнай улады абумовiла  развiццё iсупрацьлеглых тэндэнцый, накiраваных на пэунае адасабленне некаторых найлепш развiтых тэрыторый. Менавiта па гэтай прычыне з сярэдзiны XIII ст. i актывiзавауся працэс складвання беларускай народнасцi.
       У асноуным этнагенез беларусау адбывауся на тэрыторыi Верхняга Падняпроуя, Сярэдняга Падзвiння,Панямоння, Пабужжа i Прыпяцкага Палесся. Пры гэтым трэба улiчваць, што працэс складвання беларускай народнасцi ахоплiвау землi, што пераузыходзiлi межы РБ. Так, дадаткова ён праходзiу на асобных тэрыторыях сучаснай Лiтвы, Латвii, Польшчы i Расii. Нельга таксама гаварыць i пра чыста славянскiя каранi беларусау, бо этнакультурныя працэсы, якiя тут адбывалiся, датычылiся не толькi славян, але i балтау. Падобны сплау культурна неаднародных плямёнау аказау значнае уздзеянне на фармiраванне беларускай народнасцi.
     Стымулюючым фактарам паскарэння кансалiдацыi беларускага этнас было утварэнне ВКЛ. Падпарадкаванне на працягу другой паловы XIII-XIV ст. звыш двух дзесяткау усходнеславянскiх княствау адзiнай цэнтральнай уладзе спрыяла стварэнню агульнай этнiчнай тэрыторыi Беларусi, актывiзавала культурныя сувязi памiж рознымi яе тэрытарыяльнымi часткамi. Лёгкасць аб’яднання гэтых шматлiкiх дзяржауных утварэнняу у складзе ВКЛ, акрамя знешняй пагрозы i эканамiчных фактарау, шмат у чым тлумачылася якраз наяунасцю адзiнай этнагенетычнай спадчыны, а таксама агульнасцям гiстарычнага лёсу, культуры, мовы i рэлiгii. Вельмi cghszkmysv было i дэмаграфiчнае становiшча беларусау у ВКЛ, дзе яны складалi асноуны этнiчны масiу i пераважалi у большасцi буйных населеных пунктау (Вiльня, Полацк, Вiцебск, Мiнск, Брэст, Гродна, Коуна, Трокi). 
 
 

2. Беларуская мова. 

        Дамiнуючае этнакультурнае палажэнне беларускага насельнiцтва у ВКЛ у значнай ступенi было абумоулена i хуткiм пашырэннем iх мовы, якая з моманту утварэння гэтай краiны мела у ёй статус дзяржаунай. Упершыню адметныя рысы беларускай мовы былi зафiксаваны у дакументальных крынiцах XIII ст. Пры гэтым фармiраванне асноуных уласцiвых ёй фанетычных, граматычных i лексiчных адметнасцей адбывалася ажно да XVI ст. Менавiта у азначаны час развiлiся такiя яе асаблiвасцi, як цвёрдае «р», «дзеканне» i «цеканне», фрыкатыуны гук «г», пачатковы прыстауны гук «в», «аканне»i iнш. Пашырэнню ж агульнага запасу ужывальных слоу у значнай меры садзейнiчалi запазычаннi з iншых моу.
        У гэты ж час адбывалася складванне i беларускай лiтаратурнай мовы, якая з XIV ст. пачала выцясняць з афiцыйнага ужытку царкоунаславянскую мову. Найбольш раннiя айчынныя пiсьмовыя помнiкi XIII-XIV стст. На народнай аснове прадстаулены галоуным чынам летапiсамi i гандлёвымi дагаворамi Полацка, вiцебска i Смаленска. Шырокую вядомасць таксама атрымалi Барысавы камянi i берасцяныя граматы з Вiцебска i Мсцiслава. Дзяржауны статус беларускай мовы абумовiу яе шырокае ужыванне у афiцыйным справаводстве. Менавiта на ёй былi напiсаны Статуты ВКЛ 1529,1566,1588 гг., а таксама большасць дакументау, змешчаных у Метрыцы ВКЛ. Значнае развiццё у XVI – першай палове XVII ст. атрымала беларускамоуная лiтаратура свецкага   рэлiгiйнага характару. Аднак войны сярэдзiны XVII – пачатку XVIII ст.i шляхецкая анархiя прывялi айчынную культуру у поуны заняпад. Адной з праяу гэтага працэсу стала звужэнне ролi беларускай мовы у розных галiнах паусядзённага жыцця беларусау – у 1696 г. афiцыйна быу зацверджаны перавод справаводства ВКЛ на польскую мову.
        Разам з тым гэта, зразумела, не азначала татальнай адмовы ад ужывання беларускай мовы, якая працягвала шырока выкарыстоувацца у асяродзi дробнай шляхты мяшчан и сялян. Ды i сярод магнатау яна не была занадта вялiкай рэдкасцю – вядома, што у вераснi 1785 г. кароль Станiслау Аугуст, прыехаушы у Нясвiж да князя К.С. Радзiвiла Пане Каханку, адкрыу урачысты банкет вершаваным беларускамоуным тостам: «Пане гаспадару, кажы вiна дацi, каб тваёй хаце лiха не знацi». Новы ж этап складвання беларускай лiтаратурнай мовы мовы пачауся у XIX ст. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

3. Рэлiгiя. 

         Не менш важную этнакансалiдуючую функцыю у час фармiравання беларускай народнасцi адыгрывау i канфесiянальны фактар. Да сярэдзiны XVIст. Пераважная частка усходнеславянскага насельнiцтва ВКЛ была праваслаунай, што, зразумела, спряла кансалiдацыi беларускага этнасу. Аднак, нягледзячы на гэта, усе спробы вялiкiх князёу лiтоускiх утварыць у дзяржаве аутакефальную праваслауную царкву правалiлiся i вядучая роля засталася за Маскоускiм патрыярхатам. Вынiкам гэтага стала паступовае атаясамленне праваслаунай веры як «рускай». Адначасова з гэтым пасля Крэускай унii (1385) у Беларусi значна узрос уплыу каталiцызму, якi пашырауся пераважна у асяроддзi шляхты i магнатау. Пры гэтым каталiцкая царква хаця i саступала праваслаунай па колькасцi храмау i кляштарау, але дзякуючы падтрымцы правячай элiты значна апярэджвала яе па памерах зямельнай уласнасцi i назапашаных багаццях.
        Утварэнне Рэчы Паспалiтай (1569) абвастрыла пагрозу палан зацыi Беларусi, у тым лiку i праз насаджэнне тут каталiцызму. Выйсце з iснуючых абставiн шмат хто у ВКЛ бачыу у далучэннi да рэфарматарскага руху. Так, на думку князя М. Радзiвiла Чорнага, толькi кальвiнiзм быу у стане стаць новай нацыянальнай рэлiгiяй, якая б здолела пераадолець мiжканфесiянальную размежаванасць у грамадстве i абаранiць ВКЛ ад паступовай паланiзацыi. Падобнымi адносiнамi  да Рэфармацыi, дарэчы, беларуская знаць якасна адрознiвалася ад заходнееурапейскай, якая адкрыта прэтэндавала на царкоуныя землi (у XVI ст. ВКЛ духоуным асобам належала толькi 5% зямельнай уласнасцi). Аднак трывалыя пазiцыi каталiцызму у Польшчы i Лiтве спрыялi хуткаму пашырэнню Контррэфармацыi у Рэчы Паспалiтай i пратэстанцкi рух ужо у канцы XVI ст. страцiу падтрымку вядучых магнацкiх родау Беларусi.
         Яшчэ адным напрамкам пошуку шляхоу вырашэння рэлiгiйнай праблемы на беларускiх землях была спроба прымiрэння i аб’яднання супрацьпастауленых хрысцiянскiх канфесiй, вынiкам чаго з’явiлася заключэнне у 1596 г. Брэсцкай царкоунай унii. Унiяцкая царква фармальна падпарадкоувалася Ватыкану, але захоувала усе каноны праваслаунага богаслужэння i выкарыстоувала беларускую мову у час службы у храмах. Аднак i гэта не здолела станоуча пауплываць на мiжканфесiянальныя адносiны у Беларусi. Нягледзячы на тое што у XVIII ст. ужо больш за палову беларусау з’яулялася унiятамi, католiкi па-ранейшаму прэтэндавалi на вядучыя пазiцыi у грамадстве, бо да iх належала пераважная частка магнатау i шляхты. Акрамя таго, унiя не здолела цалкам выцеснiць з беларускiх зямель i праваслауную царкву, якая абапiралася на падтрымку з боку Расii. Калi ж да усяго гэтага дадаць наяунасць у ВКЛ буйных яурэйскiх i мусульманскiх абшчын, то становiцца вiдавочна уся стракатасць i супярэчнасць рэлiгiйнага жыцця тагачаснай Беларусi. 
 
 
 
 
 
 
 

4. Менталiтэт i этнiчная самасвядомасць. 

         З часоу старажытнасцi у беларусау, як i у iншых народау,выпрацоувалiся п.уныя адметнасцi у спосабе мыслення i складу розуму, што з’яулялася праявай глыбiнных пластоу свядомасцi i падсвядомасцi. З часоу першабытнасцi у беларусскага народа засталося уяуленне аб рэальнасцi iснавання злых i добрых духау, вера у цудадзейную сiлу слоу. У далейшым тыповымi рысамi нацыянальнага менталiтэту стала талерантнасць, высокi узровень рэлiгiйнасцi, патрыятызм, працавiтасць i спагадлiвасць.
Вельмi няпростымi i цяжкiм быу працэс паступовага складвання у беларусау этнiчнай самасвядомасцi. Першай праблемай тут стала захаванне на працяглы перыяд у Беларусi так званых «зямляцтвау», якiя аб’ядноувалi жыхароу некалi незалежных княствау. У XV-XVI стст. Дзякуючы актывiзацыi  этнасацыяльных сувязяу пачала адбывацца iх кансалiдацыя па агульнадзяржаунаму прынцыпу. Сведчаннем гэтага стала распаусюджванне агульнаграмадзянскай  саманазвы «лiтвiн», а таксама дакладнае адрозненне жыхароу тагачаснай Беларусi ад насельнiцтва Лiтвы, Польшчы i Масковii.
       Другой праблемай, якая iстотным чынам уплывала на развiццё этнiчнай самасвядомасцi, было асобнае палажэнне у тагачасным грамадстве магнацка-шляхецкiх колау. У значнай ступенi гэтаму спрыяла распаусюджванне з канца XVI ст. у Рэчы Паспалiтай iдэi аб сармацкiх  каранях мясцовай шляхты. Згодна тэорыi сарматызму склалiся дакладныя стэрэатыпы жыцця i паводзiн прывiлеяванага саслоуя, якiя павiнны былi якасным чынам адрознiваць iх ад простага люду, - кансерватызм, набожнасць, гасцiннасць, шчодрасць, ахвярнасць у дачыненнi да рэлiгii, мужнасць,паказная сентыментальнасць ,нашэнне нацыянальнай вопраткi i зброi. Вынiкам панавання падобнага сармацкага светапогляду стала iснаванне, на думку шэрагу айчынных i польскiх даследчыкау, асобнага «шляхецкага народа Рэчы Паспалiтай», якi дыстанцыравайся ад iншых саслоуяу i, безумоуна, стрымлiвау працэс фармiравання у тым лiку i беларускага этнасу. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

5. Паходжанне назвы  «Белая Русь». 

          Што ж датычыцца працэсу паступовага распаусюджвання на дадзенай тэрыторыi этнонiма «Беларусь», то праблема яго паходжання з’яуляецца прадметам шырокай навуковай дыскусii яшчэ i зараз. Сярод найбольш пашыраных i папулярных тэорый можна назваць наступныя. Па-першае, вядомы расiйскi гiсторык XVIII ст. В. Тацiшчау меркавау, што гэта назва паходзiwm ад белага колеру льнянога адзення тутэйшых жыхароу, а таксама «цэнтральнага» размяшчэння азначанага рэгiёну у славянскiм свеце. Па-другое, айчынны этнограф Я.Карскi адзначау верагоднасць уплыву на утварэнне тэрмiна антрапалагiчных асаблiвасцей беларусау – «бландзiнау з блакiтнымi цi светла-шэрымi вачамi». Па-трэцяе, беларускi фiлолаг П. Крапiвiн звязвау паходжанне назвы з наяунасцю у рэгiёне вялiкай колькасцi рэк i азёр, а тэрмiн «Белая Русь» з гэтак нагоды перакладау як «Чыстая вада». Па-чацвёртае, гiсторык М.Iльiнскi лiчыу, што горад Бельск на тэрыторыi сучаснай Польшчы мог даць адпаведную назву усёй падкантрольнай сабе тэрыторыi. Па-пятае, украiнскi вучоны М. Драгаманау сцвярджау, што тэрмiн «белы» азначау незалежнасць ад мангола-татарау. Па-шостае, расiйскi даследчык В. Iваноу адзначау, што яшчэ да пряняцця хрысцiянства у Еуропе iснавала традыцыя суадносiwm асноуныя колеры з бакамi свету (поунач-чорны, поудзень-чырвоны, захад-белы, усход-жоуты цi блакiтны). Адсюль, на яго думку, цалкам лагiчным было б змясцiць Белую Русь на захад ад iншых старажытнарускiх княствау. Па-сёмае, таксама iснуе шэраг iншых меркаванняу аб тым, што Белая Русь з’явiлася у процiвагу Чорнай (Навагрудак-Гродна-Ваукавыск-Слонiм) цi Чырвонай (украiнская Галiччына i Валынь) Русi, што яна вызначала аутаномны статус Полаччыны i Вiцебшчыны у складзе ВКЛ або падкрэслiвала перавагу хрысцiянскага насельнiцтва над навакольнымi язычнiцкiмi плямёнамi.
          Складаным пытаннем з’яуляецца i вызначэнне тэрыторыi, якую называлi Белай Руссю. Адпаведна даным В. Тацiшчава у летапiсах XII ст. такiм чынам называлi Растова-Суздальскае княства. Згодна яму у 1157 г. князь Андрэй Багалюбскi быу запрошаны валадарыць «на отчым стале ва усёй
и т.д.................


Перейти к полному тексту работы


Скачать работу с онлайн повышением уникальности до 90% по antiplagiat.ru, etxt.ru или advego.ru


Смотреть полный текст работы бесплатно


Смотреть похожие работы


* Примечание. Уникальность работы указана на дату публикации, текущее значение может отличаться от указанного.